Spółdzielnia energetyczna to zrzeszenie odbiorców i wytwórców energii z jednej okolicy, które wspólnie bilansuje prąd z odnawialnych źródeł. Dla właściciela fotowoltaiki oznacza przede wszystkim rozliczenie nadwyżek ilościowo, w modelu 1 do 0,6, zamiast sprzedaży po cenach rynkowych.
Co to jest spółdzielnia energetyczna
Zgodnie z ustawą o odnawialnych źródłach energii spółdzielnia energetyczna to spółdzielnia w rozumieniu Prawa spółdzielczego, której przedmiotem działalności jest wytwarzanie energii elektrycznej, biogazu lub ciepła w instalacjach OZE oraz równoważenie zapotrzebowania na tę energię wyłącznie na potrzeby własne spółdzielni i jej członków.
Mówiąc prościej: członkowie produkują i zużywają energię w ramach jednej wspólnoty, a sprzedawca rozlicza całą spółdzielnię łącznie. Spółdzielnia nie handluje prądem na zewnątrz - działa dla swoich członków.
Jak działa spółdzielnia energetyczna
Twoja instalacja pracuje tak jak dotąd. Prąd zużywasz najpierw na bieżące potrzeby, a nadwyżki trafiają do sieci. Różnica pojawia się w rozliczeniu:
- Rozliczenie 1 do 0,6. Za każdą 1 kWh wprowadzoną do sieci członkowie spółdzielni mogą odebrać 0,6 kWh. To tak zwany net-metering 60/40.
- Wirtualny magazyn na 12 miesięcy. Niewykorzystana energia przechodzi na kolejne okresy rozliczeniowe, maksymalnie przez rok.
- Bilansowanie wspólne. Operator przekazuje sprzedawcy godzinowe dane pomiarowe wszystkich członków, a energia jest bilansowana w ramach całej spółdzielni.
Szczegóły przepisów opisujemy na stronie Ustawa OZE: podstawa prawna spółdzielni energetycznych.
Co zyskuje członek spółdzielni
- Powrót do rozliczenia ilościowego. Nadwyżki z lata wykorzystujesz zimą, bez sprzedawania ich po zmiennych cenach rynkowych. Więcej w poradniku Fotowoltaika na starych zasadach.
- Mniej opłat na rachunku. Od energii rozliczanej w spółdzielni nie płacisz zmiennych opłat dystrybucyjnych, opłaty OZE, mocowej i kogeneracyjnej ani akcyzy (do 1 MW mocy). Zostają opłaty stałe operatora.
- Ten sam sprzedawca. Nie zmieniasz umowy ze sprzedawcą energii ani operatorem.
- Przewidywalność. Rozliczenie nie zależy od godzinowych cen energii, więc łatwiej zaplanować koszty na lata.
Gdzie może działać spółdzielnia energetyczna
Ustawa wiąże spółdzielnie energetyczne z obszarami wiejskimi. Spółdzielnia może działać:
- na obszarze gminy wiejskiej lub miejsko-wiejskiej albo najwyżej trzech takich gmin bezpośrednio ze sobą sąsiadujących,
- w sieci jednego operatora systemu dystrybucyjnego, do którego przyłączeni są jej członkowie,
- przy łącznej mocy instalacji wytwarzających energię elektryczną nie większej niż 10 MW.
Spółdzielnie energetyczne są wpisywane do wykazu prowadzonego przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Gminy, w których działają spółdzielnie naszej sieci, pokazuje mapa spółdzielni energetycznych.
Kto może dołączyć
- Twój punkt poboru energii znajduje się na terenie gminy wiejskiej lub miejsko-wiejskiej.
- Jesteś klientem jednego z operatorów: Enea, Tauron, PGE lub Energa.
- Masz instalację fotowoltaiczną - najwięcej zyskują instalacje przewymiarowane o około 40% względem rocznego zużycia.
Czy Twój adres się kwalifikuje, sprawdzisz po kodzie pocztowym: sprawdź kwalifikację do spółdzielni.
Ile kosztuje członkostwo
| Punkt poboru energii | Czynsz miesięczny |
|---|---|
| bez instalacji PV | 20 zł |
| instalacja PV do 6 kWp | 30 zł |
| instalacja powyżej 6 do 10 kWp | 60 zł |
| instalacja powyżej 10 kWp | 90 zł |
Czynsz członkowski jest stały, nie zależy od cen energii i jest naliczany dopiero od miesiąca rozpoczęcia bilansowania. Statutowe wpisowe i udział członkowski wynoszą po 1 zł. Osobna jest jednorazowa opłata za dołączenie - aktualną wysokość znajdziesz na stronie Zostań klientem.
Spółdzielnia energetyczna a net-billing
W net-billingu nadwyżki są wyceniane po cenie rynkowej z godziny oddania do sieci, a prąd pobierany zimą kupujesz po pełnej cenie z opłatami dystrybucyjnymi. W spółdzielni rozliczasz kilowatogodziny: oddajesz 1 kWh, odbierasz 0,6 kWh, bez względu na ceny na giełdzie.
Która opcja wypada lepiej, zależy od wielkości instalacji i zużycia. Porównanie dla własnych danych zrobisz w kalkulatorze net-billing czy spółdzielnia.
Spółdzielnia energetyczna, klaster energii, prosument zbiorowy: czym się różnią
Klaster energii to porozumienie różnych podmiotów z jednego regionu - nie ma osobowości prawnej i nie daje członkom rozliczenia w systemie opustów. Prosument zbiorowy dotyczy mieszkańców jednego budynku wielolokalowego ze wspólną instalacją. Spółdzielnia energetyczna jest osobą prawną, zrzesza odbiorców z jednej lub kilku sąsiednich gmin i jako jedyna z tych form daje rozliczenie 1 do 0,6.
Jak dołączyć krok po kroku
- Sprawdź adres. Wpisz kod pocztowy punktu poboru i zobacz, czy kwalifikuje się do spółdzielni.
- Podpisz umowę. Online albo z autoryzowanym doradcą.
- Poczekaj na rozpoczęcie bilansowania. Formalności trwają od 30 do 180 dni.
- Korzystaj z rozliczenia 60/40. Rozliczenia, noty i dokumenty masz w aplikacji AstroMIND.
Prowadzimy ponad 220 spółdzielni energetycznych w całej Polsce. Formalności, kontakt z operatorem i rozliczenia są po naszej stronie.
Najczęstsze pytania
Co to jest spółdzielnia energetyczna?
To spółdzielnia, która wytwarza energię w odnawialnych źródłach i równoważy zapotrzebowanie na nią wyłącznie na potrzeby własne i swoich członków. Jej członkowie rozliczają energię oddaną do sieci ilościowo, w stosunku 1 do 0,6.
Kto może zostać członkiem spółdzielni energetycznej?
Odbiorca, którego punkt poboru energii leży w gminie wiejskiej lub miejsko-wiejskiej objętej działaniem spółdzielni. W naszej sieci dołączają klienci operatorów Enea, Tauron, PGE i Energa.
Czy spółdzielnia energetyczna jest legalna?
Tak. Spółdzielnie energetyczne działają na podstawie ustawy o odnawialnych źródłach energii i Prawa spółdzielczego, a ich wykaz prowadzi Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa.
Ile kosztuje członkostwo w spółdzielni energetycznej?
Statutowe wpisowe i udział członkowski to po 1 zł. Po rozpoczęciu bilansowania płacisz stały czynsz za punkt poboru: 20 zł miesięcznie bez instalacji PV, 30 zł przy instalacji do 6 kWp, 60 zł powyżej 6 do 10 kWp i 90 zł powyżej 10 kWp. Osobna jest jednorazowa opłata za dołączenie.
Czy w spółdzielni energetycznej muszę zmienić sprzedawcę prądu?
Nie. Pozostajesz klientem dotychczasowego sprzedawcy i operatora sieci. Zmienia się tylko sposób rozliczania energii.
Czy mogę zrezygnować z członkostwa?
Tak, rezygnacja jest bezpłatna i możliwa w dowolnym momencie. Jednorazowa opłata za dołączenie nie podlega zwrotowi.
Więcej odpowiedzi znajdziesz w bazie wiedzy.